Αυτό είναι ένα αισθητήριο ρύθμισης στροφών μοτέρ πλυντηρίου ρούχων.
Λειτουργία: Το ανταλλακτικό αυτό είναι υπεύθυνο για τον έλεγχο των στροφών (ταχύτητας) του μοτέρ κατά τη διάρκεια της πλύσης και του στυψίματος.
Ο αισθητήρας αυτός είναι ο
ταχογράφος (tacho sensor) του μοτέρ και βρίσκεται τοποθετημένος
στο πίσω μέρος του κινητήρα (μοτέρ) του πλυντηρίου, πάνω στον άξονα.
Πώς λειτουργεί;
Ο αισθητήρας «διαβάζει» έναν μικρό μαγνήτη που περιστρέφεται μαζί με τον άξονα του μοτέρ. Αν ο αισθητήρας χαλάσει ή βγει από τη θέση του, το πλυντήριο μπορεί να:
- Επιταχύνει απότομα και μετά να σταματήσει αμέσως.
- Να μην ξεκινάει καθόλου την περιστροφή του κάδου.
- Να βγάζει σφάλμα (error code) σχετικό με το μοτέρ (π.χ. E21 ή F21 σε Bosch/Siemens).
Συμβουλή: Πριν τον αλλάξετε, ελέγξτε αν έχει απλώς χαλαρώσει ή αν έχει φύγει ο μαγνήτης από τη θέση του στον άξονα.
Ενώ τα περισσότερα πλυντήρια χρησιμοποιούν ένα απλό πηνίο (tachogenerator) που παράγει επαγωγικά εναλλασσόμενη τάση (AC), εδώ έχουμε όντως έναν
αισθητήρα Hall (Hall Effect Sensor).
Γιατί χρησιμοποιείται πλακέτα (Hall Sensor);
Στα σύγχρονα μοτέρ (τύπου Inverter ή τριφασικά), η ακρίβεια είναι το παν.
- Ακρίβεια στις χαμηλές στροφές: Το κλασικό πηνίο δεν "διαβάζει" καλά τις πολύ χαμηλές στροφές. Ο αισθητήρας Hall μπορεί να ανιχνεύσει την κίνηση ακόμα και αν ο κάδος γυρίζει εξαιρετικά αργά.
- Ψηφιακό Σήμα: Αντί για μεταβαλλόμενη τάση, στέλνει στην πλακέτα καθαρούς "παλμούς" (on/off), κάνοντας τον έλεγχο της ταχύτητας από τον εγκεφάλο πολύ πιο άμεσο και ακριβή.
Πώς λειτουργεί;
Μέσα στο λευκό πλαστικό περίβλημα υπάρχει ένα ολοκληρωμένο κύκλωμα Hall. Καθώς ο μαγνήτης στον άξονα του μοτέρ περιστρέφεται και περνάει μπροστά από τον αισθητήρα, το μαγνητικό πεδίο μεταβάλλεται. Ο αισθητήρας μετατρέπει αυτή τη μεταβολή σε
τετραγωνικό ψηφιακό παλμό. Η πλακέτα του πλυντηρίου μετράει πόσοι παλμοί έρχονται ανά δευτερόλεπτο και έτσι ξέρει ακριβώς τις στροφές.
Πώς τον ελέγχουμε (Testing);
Επειδή είναι ενεργό εξάρτημα (έχει κύκλωμα μέσα),
δεν μπορείτε να τον μετρήσετε απλά με ένα ωμόμετρο όπως το πηνίο. Αν δείτε "άπειρη" αντίσταση ή πολύ υψηλή, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι κάηκε.
Τρόποι ελέγχου:
- Οπτικός έλεγχος: Συχνά το πρόβλημα δεν είναι ο αισθητήρας αλλά ο μαγνήτης στον άξονα του μοτέρ. Ελέγξτε αν ο μαγνήτης είναι σπασμένος, χαλαρός ή αν έχει φύγει από τη θέση του.
- Έλεγχος Τροφοδοσίας (Με το πλυντήριο στην πρίζα - Προσοχή!): Ο αισθητήρας Hall χρειάζεται τροφοδοσία (συνήθως 5V ή 12V DC) από την πλακέτα για να δουλέψει. Αν δεν φτάνει τάση στα καλώδια, φταίει η πλακέτα ή η καλωδίωση.
- Έλεγχος Παλμού (Με πολύμετρο):
- Ρυθμίστε το πολύμετρο σε DC τάση (χαμηλή κλίμακα).
- Μετρήστε την έξοδο του σήματος ενώ γυρίζετε πολύ αργά το μοτέρ με το χέρι.
- Θα πρέπει να δείτε την τάση να "παίζει" (π.χ. από 0V σε 5V και πάλι 0V) καθώς ο μαγνήτης περνάει από μπροστά του. Αν η τάση μένει σταθερή (κολλημένη στο 0 ή στο 5) ενώ γυρίζετε το μοτέρ, τότε ο αισθητήρας είναι καμένος.
Το συγκεκριμένο ανταλλακτικό (κωδικός
10000839 ή
00627523) προορίζεται αποκλειστικά για
μοτέρ χωρίς καρβουνάκια (Brushless / BLDC).
Γιατί αυτό το μοτέρ δεν έχει καρβουνάκια;
Ο αισθητήρας που βλέπετε είναι ένας
3G-Sensor σχεδιασμένος για την πλακέτα ελέγχου των μοτέρ
EcoSilence Drive (όπως τα ονομάζει η Bosch/Siemens). Στα μοτέρ αυτά:
- Ηλεκτρονική Μεταγωγή: Η περιστροφή δεν γίνεται με φυσική επαφή (καρβουνάκια), αλλά μέσω της πλακέτας που στέλνει ρεύμα στα πηνία με τη βοήθεια του αισθητήρα Hall.
- Ανθεκτικότητα: Εφόσον δεν υπάρχουν καρβουνάκια να τρίβονται, το μοτέρ δεν βγάζει "καρβουνόσκονη", είναι πολύ πιο αθόρυβο και έχει πολύ μεγαλύτερη διάρκεια ζωής.
Πώς θα το επιβεβαιώσετε στο πλυντήριό σας;
Αν το πλυντήριό σας φοράει αυτόν τον αισθητήρα, τότε σίγουρα έχει
Inverter (BLDC) μοτέρ. Τα μοτέρ με καρβουνάκια χρησιμοποιούν έναν τελείως διαφορετικό αισθητήρα, το κλασικό κυκλικό πηνίο (tachogenerator) που αναφέρατε πριν.
Συμβουλή: Αν το μοτέρ σας σταμάτησε να γυρίζει, σε αυτή την περίπτωση
μην ψάξετε για καρβουνάκια, καθώς δεν υπάρχουν. Το πρόβλημα πιθανότατα εντοπίζεται είτε σε αυτόν τον αισθητήρα, είτε στην πλακέτα ελέγχου του μοτέρ, είτε σε κάποια κομμένη καλωδίωση.
Το σφάλμα
E57 στα πλυντήρια Bosch/Siemens/Pitsos είναι ένα από τα πιο «δύσκολα» στη διάγνωση, καθώς μπορεί να οφείλεται σε τρεις διαφορετικούς παράγοντες. Δεν περιορίζεται μόνο στον αισθητήρα ή το μοτέρ.
Συγκεκριμένα, το E57 μπορεί να αφορά:
1. Πλακέτα (Inverter)
Είναι η πιο συνηθισμένη αιτία για το συγκεκριμένο σφάλμα σε μοντέλα με μοτέρ BLDC.
- Πρόβλημα Επικοινωνίας: Συχνά υπάρχει διακοπή επικοινωνίας μεταξύ της κύριας πλακέτας (Power Module) και της πλακέτας του μοτέρ (Inverter).
- Βλάβη στο Inverter: Μπορεί να έχει καεί κάποιο εξάρτημα (π.χ. triac) πάνω στην πλακέτα ελέγχου του μοτέρ λόγω υπέρτασης ή υπερφόρτωσης.
2. Μοτέρ και Αισθητήρας Hall
- Αισθητήρας Hall: Αν ο αισθητήρας που είδαμε πριν (Hall sensor) στέλνει λανθασμένα ή καθόλου σήματα, η πλακέτα διακόπτει τη λειτουργία και βγάζει E57.
- Περιέλιξη Μοτέρ: Υπάρχει πιθανότητα το ίδιο το μοτέρ να έχει βραχυκυκλωμένη περιέλιξη, αν και στα Brushless μοτέρ αυτό είναι λιγότερο συχνό από μια βλάβη στην πλακέτα.
3. Διακόπτης Πόρτας (Μπλόκο)
Πολλοί δεν το γνωρίζουν, αλλά σε αρκετά μοντέλα Bosch/Siemens, το E57 συνδέεται με
βλάβη στο σύστημα κλειδώματος της πόρτας.
- Αν το μπλόκο της πόρτας δεν στέλνει σήμα ότι η πόρτα ασφάλισε σωστά, το μοτέρ δεν παίρνει εντολή να ξεκινήσει, εμφανίζοντας το σφάλμα.
- Τι μπορείτε να ελέγξετε:
- Reset: Βγάλτε το πλυντήριο από την πρίζα για 10-15 λεπτά. Μερικές φορές το σφάλμα είναι προσωρινό λόγω αυξομείωσης της τάσης.
- Καλωδίωση: Ελέγξτε τις φίσες που καταλήγουν στο μοτέρ και τον αισθητήρα. Αν υπάρχει υγρασία ή σκόνη από τα ρούχα, μπορεί να προκαλεί κακή επαφή.
- Μαγνήτης: Βεβαιωθείτε ότι ο μαγνήτης στον άξονα του μοτέρ είναι στη θέση του και δεν έχει σπάσει.
Σύνοψη: Αν το reset δεν δουλέψει και η καλωδίωση φαίνεται εντάξει, η πιθανότητα να φταίει η
πλακέτα Inverter είναι πολύ μεγάλη.
Έχετε προσέξει αν η
πόρτα κλειδώνει κανονικά πριν εμφανιστεί το σφάλμα ή αν το μοτέρ κάνει κάποια μικρή προσπάθεια να γυρίσει;
Η αντίδραση του μοτέρ τη στιγμή που εμφανίζεται το σφάλμα
E57 είναι ο καλύτερος «μάρτυρας» για το πού βρίσκεται η βλάβη.
1. Αν το μοτέρ κάνει προσπάθεια (έστω και ελάχιστη)
Αν δείτε τον κάδο να κάνει ένα μικρό «τίναγμα» ή να γυρίζει ελάχιστα και μετά να σταματάει βγάζοντας το σφάλμα:
- Πιθανή βλάβη: Αισθητήρας Hall ή Καλωδίωση.
- Γιατί: Η πλακέτα έστειλε ρεύμα στο μοτέρ, το μοτέρ ξεκίνησε, αλλά επειδή ο αισθητήρας δεν επέστρεψε σωστό σήμα στροφών, ο εγκέφαλος «φοβήθηκε» ότι το μοτέρ θα φύγει εκτός ελέγχου και έκοψε το ρεύμα για ασφάλεια.
- Τι να προσέξετε: Μπορεί επίσης ο μαγνήτης στον άξονα να έχει ρωγμή, οπότε σε συγκεκριμένο σημείο ο αισθητήρας χάνει το σήμα.
2. Αν το μοτέρ δεν κάνει απολύτως καμία προσπάθεια
Αν ακούτε μόνο το «κλικ» από το μπλόκο της πόρτας ή το ρελέ της πλακέτας και μετά επικρατεί απόλυτη σιωπή μέχρι να βγει το E57:
- Πιθανή βλάβη: Πλακέτα Inverter ή Μπλόκο Πόρτας.
- Γιατί: Η πλακέτα ούτε καν προσπάθησε να δώσει ρεύμα. Είτε γιατί έχει καμένο κύκλωμα ισχύος (IGBT), είτε γιατί το μπλόκο της πόρτας δεν της έδωσε ποτέ το «πράσινο φως» ότι η συσκευή είναι ασφαλισμένη.
- Τι να προσέξετε: Ελέγξτε αν η πόρτα «κλειδώνει» όντως και δεν ανοίγει με το χέρι κατά την έναρξη.
3. Αν το μοτέρ γυρίζει πολύ ελεύθερα (σαν τρελό) για 1-2 δευτερόλεπτα
- Πιθανή βλάβη: Αισθητήρας Hall.
- Γιατί: Το πλυντήριο δίνει ρεύμα, αλλά χωρίς την «ανάδραση» από τον αισθητήρα, το μοτέρ επιταχύνει ανεξέλεγκτα. Η πλακέτα το αντιλαμβάνεται αμέσως και το σταματάει.
Τι να κάνετε τώρα:
Αν πιάνουν τα χέρια σας, βγάλτε τον αισθητήρα και ελέγξτε την πλακέτα του για
σημάδια υγρασίας ή οξείδωσης. Καθαρίστε τη φίσα του με ένα σπρέι επαφών.
Παρατηρήσατε μήπως το πλυντήριο να κάνει κάποιον
περίεργο θόρυβο (σαν σφύριγμα) πριν βγάλει το σφάλμα;
[!CAUTION]
Πάντα να εργάζεστε με τη συσκευή εκτός πρίζας. Η πλακέτα inverter διατηρεί υψηλή τάση στους πυκνωτές της ακόμα και λίγα λεπτά μετά την αποσύνδεση.
Επειδή το σφάλμα
E57 είναι «πολυμορφικό», η συμπεριφορά του πλυντηρίου σου δείχνει ακριβώς ποιο εξάρτημα έχει παραδώσει πνεύμα.
Ακολουθούν αναλυτικά όλες οι περιπτώσεις:
1. Περίπτωση: Ο κάδος κάνει ένα απότομο «τίναγμα» (σαν κλότσημα) και σταματά
- Τι φταίει: Σχεδόν σίγουρα ο Αισθητήρας Hall (αυτός της φωτογραφίας) ή ο Μαγνήτης.
- Εξήγηση: Η πλακέτα δίνει ρεύμα, το μοτέρ ξεκινά, αλλά επειδή ο αισθητήρας δεν στέλνει πίσω παλμούς, η πλακέτα «νομίζει» ότι το μοτέρ κόλλησε ή ότι θα σπάσει και κόβει την παροχή για προστασία.
- Έλεγχος: Δες αν ο μαγνήτης στον άξονα του μοτέρ είναι σπασμένος ή αν η φίσα του αισθητήρα έχει πιάσει υγρασία.
2. Περίπτωση: Το μοτέρ επιταχύνει υπερβολικά (σαν να πάει να στίψει) για 2 δευτερόλεπτα
- Τι φταίει: Αισθητήρας Hall.
- Εξήγηση: Εδώ ο αισθητήρας είναι τελείως «νεκρός». Η πλακέτα δίνει ρεύμα, δεν παίρνει καμία ένδειξη ταχύτητας, αυξάνει την τάση για να το ξεκινήσει και το μοτέρ «εκτοξεύεται» μέχρι να παρέμβει το σύστημα ασφαλείας.
3. Περίπτωση: Απόλυτη σιωπή (δεν κουνιέται τίποτα)
- Τι φταίει: Πλακέτα Inverter (το module που ελέγχει το μοτέρ).
- Εξήγηση: Έχει καεί το ολοκληρωμένο ισχύος (IPM) πάνω στην πλακέτα. Η πλακέτα δεν μπορεί να στείλει καθόλου ρεύμα στις τρεις φάσεις του μοτέρ.
- Έλεγχος: Αν βγάλεις την πλακέτα, συνήθως θα δεις ένα «σκάσιμο» ή μαύρισμα σε κάποιο εξάρτημα.
4. Περίπτωση: Το σφάλμα βγαίνει αμέσως μόλις πατήσεις το Start
- Τι φταίει: Μπλόκο Πόρτας ή Καλωδίωση (Bus).
- Εξήγηση: Υπάρχει διακοπή στην επικοινωνία. Η κύρια πλακέτα ρωτάει την πλακέτα του μοτέρ «είσαι έτοιμη;» και δεν παίρνει απάντηση. Αυτό συμβαίνει αν έχει κοπεί κάποιο καλώδιο στη διαδρομή ή αν το μπλόκο της πόρτας δεν κλείνει το κύκλωμα ισχύος.
5. Περίπτωση: Το μοτέρ γυρίζει με το χέρι αλλά είναι «σφιχτό»
- Τι φταίει: Βραχυκύκλωμα στο Μοτέρ ή στην Πλακέτα.
- Εξήγηση: Αν με το πλυντήριο εκτός πρίζας προσπαθείς να γυρίσεις τον κάδο και νιώθεις αντίσταση (σαν να φρενάρει), τότε έχουν βραχυκυκλώσει οι φάσεις του μοτέρ.
- Τεστ: Βγάλε τη φίσα του μοτέρ. Αν τώρα ο κάδος γυρίζει ελεύθερα, το βραχυκύκλωμα είναι στην πλακέτα. Αν παραμένει σφιχτός, κάηκε το μοτέρ.
Η δική μου εκτίμηση:
Εφόσον ψάχνεις ήδη τον αισθητήρα της φωτογραφίας, οι πιθανότητες είναι με το μέρος σου (Περίπτωση 1 ή 2), που είναι και η
φθηνότερη επισκευή.
Αρχικό μήνυμα από beckos
Απάντηση με παράθεση